zaterdag 6 oktober 2012

Hurkende vrouw met kruik

Als ik iets zoek over Groningen qua beelden en kunstwerken,
dan kijk ik op www.kunstopstraat.nl
Bijna altijd staat daar wel wat ik zoek.
ZIMG_1569.jpg
Maar soms zie ik daar iets, wat ik nog niet wist.
In het park Oosterpark staat in het water dit beeld.
"Hurkende vrouw met kruik"
van Gerrit Bolhuis
Maar als ik dan eens in het park was, dan was zij er niet.
ZAfbeelding1-8.jpg
Maar gister was ze er... misschien staat ze er alleen als het niet
meer gaat vriezen ofzo.
Maar ze staat er al weer een tijdje,
want er is een nestje gebouwd op haar kruik.
ZAfbeelding2-6.jpg
Al sinds 1955 staat dit stenen beeld van Gerrit Bolhuis. Het beeld stelt een hurkende vrouw met een kruik voor en is ongeveer 125 cm hoog en grijs van kleur. De halfnaakte vrouwenfiguur draagt een rok die over haar gehurkte benen valt, alleen haar voeten zijn nog zichtbaar. Het is een jonge vrouw met opgebonden haar en de vorm van haar hoofd en lichaam zijn uitgesproken klassiek te noemen. Zij houdt de kruik nauwelijks vast, de handen hangen half langs de kruik af. Bolhuis heeft dit klassieke thema in de beeldende kunst op eigen wijze uitgebeeld door de vrouw een dromerige uitdrukking te geven. Ze lijkt bij het water halen in gedachten verzonken te zijn. Het beeld straalt rust en stabiliteit uit, wat wordt benadrukt door de rok die de basis volume geeft. 
Tot slot las ik: Bronzen uitvoeringen van dit beeld bevinden zich in Amsterdam aan een speelvijver en in Den Haag. De stenen versie lijkt ronder, zachter van vorm, maar dat heeft te maken met de lichtere kleur . 
hmm... nu ben ik dus heel erg nieuwsgierig waar in Den Haag en misschien kan ik daar dan ook een keer een foto van maken 

Kijk in 't jatbrug en -straat

Kijk in 't Jatbrug
Met de verhuizing van de Groninger Rotterdammer Stoombootmaatschappij van het Lopende Diep naar de Oosterhamrikkade in 1941, was voor de gemeente Groningen de weg vrij voor de bouw van een vaste Kijk in ’t Jatbrug. Meteen werden er ooksculpturen besteld bij de beeldhouwer Willem Valk. Het werk aan de brug moest door de oorlog worden stilgelegd end e beeldhouwwerken werden opgeslagen in een loods. In 1949 kon eindelijk de bouw worden hervat en in 1951 werden de beelden geplaatst.
Ze representeren 4 beroepen die vroeger
veel in deze omgeving voorkwamen:
IMG_0599.jpg
Aan de Oostzijde verwijzen de beelden naar handel over land:
Dit beeld is de Koopvrouw en dit verwijst dus naar de handel op de Ossenmarkt.
IMG_0600.jpg
De Korendrager verwijst herinnert aan de graanhandel bij de Noorderhaven.
IMG_0601.jpg
Aan de westzijde duiden ze op de aanvoer van goederen over zee:
Dit is dan de Visvrouw.
IMG_0602.jpg
De scheepsbouwer met zijn hamer.
IMG_0603.jpg
Het uitzicht vanaf de Westzijde van de brug.
In de Kijk in 't Jatstraat op nr 73 hangt dit aan de gevel:
IMG_0605.jpg 
Het hoofd en de tekst stammen uit verschillende periodes en getuigen daarmee van de bijzondere geschiedenis van de straat. 
De Oude Kijk in ’t Jattstraat heette vroeger ’t Rechte Jatt. Jatt betekende straat en was afgeleid van het Duitse Gasse. Aan het eind van de straat zat geen poort in de stadswal (zoals in de Boteringe- en Ebbingestraat) maar er stond een pand. Het verhaal gaat dat hierin, als gevelsteen, het hoofd zat. In archiefstukken uit 1482 is al sprake van dit perceel, dat uitkijkt over de straat en bekend staat als ‘Kijck in ’t Jatt’.  Aan het begin van de 17e eeuw werden de stadswallen ontmanteld. Omdat de straat nu werd doorgetrokken naar de huidige Nieuwe Kijk in ’t Jatstraat, moest het huis verdwijnen. Het hoofd is vervolgens ingemetseld in dit nieuwe hoekpand. Het onderschrift wil zoveel zeggen als: ‘ik kijk lekker toch nog in de straat’.

woensdag 3 oktober 2012

Leugenbankje


Langs de Noorderhaven in Groningen staat de Leugenbank:
Een bankje, waar schippers elkaar de sterkte verhalen opdiste. 
(de Nederlandse vertaling is een vrije vertaling van mezelf,
ben geen Groninger, dus kan er naast zitten)
Op de bovenkant van de bank staat in het rond:

't is altied 't zulfde aan d'hoaven, de mins'n geniet'n van 't woater
en ales wat komm'n gaait, komt mit stroom,
dus geniet... en rest komt loater.
(Het is altijd hetzelfde aan de haven, de mensen genieten van het water
en alles komt met de stroom mee, dus geniet en de rest komt later)

(ik ben wat onhandig in het vertellen van de waarheid)

(Vraag het me niet, dan hoef ik ook niet te liegen)

'n leug'nkje hier, 'en leug'nkje daar,
zeg maar niks, 't is aalmoal waar.
(een leugentje hier, een leugentje daar, zeg maar niets, het is allemaal waar).

(Ik heb genoeg te doen met de waarheid te vertellen, zal ik dan ook nog liegen?)

(Als je vaak liegt, geloof je het op het laatst zelf)

Market Garden

Market Garden was de codenaam voor de operatie die in september 1944 de geallieerden vanaf de Belgische grens met een snelle stoot bij Arnhem over de Rijn moest brengen. Luchtlandingstroepen moesten bij verrassing de bruggen over de Brabantse kanalen, de Maas, het Maas-Waalkanaal, de Waal en de Rijn veroveren. Daarna zou het Britse Tweede Leger een beslissende wig in de Duitse verdeding drijven.
Zondagmiddag 17 september landen parachutisten en zweefvliegtuigen alsof het een oefening was van Amerikaanse divisies bij Eindhoven en Groesbeek en de Britse 1e Luchtlandingsdivisie bij Heelsum. Maar 's avonds waren er al tegenslagen: de Duitse tegenstand in Brabant was sterker dan was verwacht en in Arnhem bereikte maar één bataljon parachutisten, onder luitenant-kolonel John Frost, de noordelijke oprit van de Rijnbrug.
De Duitsers, die tegen de verwachting in over tanks en gemotoriseerd geschut beschikten, bekwamen snel van hun verrassing. Zij grendelden de westelijke toegangen naar Arnhem af, zodat de Britten niet verder kwamen dan de omgeving van het Sint-Elisabethsgasthuis. Dinsdag 19 september deden zij op de Utrechtseweg en via Onderlangs een laatste poging naar de brug door te breken, maar die werd afgeslagen.
PICT0107.jpg
Een brug te ver
De John Frostbrug
De brug in Arnhem was, zoals sommigen voor het begin van de operatie Market Garden al vreesen, één brug te ver. Bij Arnhem leden de geallieerden hun laatste nederlaag van de Tweede Wereldoorlog.
Voor de Nederlanders boven de rivieren, die ruim vier jaar naar de bevrijding hadden verlangd, brak de moeilijkste oorlogswinter aan.
Arnhem werd op bevel van de Duitsers geëvacueerd. Alle 96.000 inwonders moesten binnen enkele dagen hun huizen uit. Met alleen het hoognodige bij zich trokken ze weg. Naar plaatsen op de Veluwe, naar Groningen en Friesland, sommigen ook naar het westen, waar hun de hongerwinter wachtte. In hun afwezigheid werd de stad volledig leeggeplunderd en door beschietingen en bombardementen flink gehavend. Een zelfde lot trof de inwoners van Oosterbeek, Wolfheze, Heelsum en Renkum.
Toen de bevolking na de bevrijding in 1945 terugkeerde, waren in Arnhem nauwelijks 150 huizen intact gebleven. De totale schade was op geen miljoen nauwkeurig te schatten.
In Arnhem staat een monument
de "zuil" op het Airborneplein
meer daarover?

Arnhem


De naam Arnhem is sinds 893 bekend. Een kleine nederzetting van enkele hoeven en een kerkje. De oudste kern lag ter hoogte van de Eusebiuskerk aan de benedenloop van de St. Jansbeek, die vanaf de Veluwerand naar de Rijn liep.
In 1233 werden aan de nerderzetting, waarvan het bewondersaantal op 2000 tot 3000 mensen wordt geschat, stadsrechten verleend door graaf Otto II van Gelre.
De 13e eeuwse ommuring is in latere eeuwen vele malen versterkt en uitgebreid tot een vesting. Tussen 1827 en 1850 zijn echter alle vestingwerken geslecht met uitzondering van de Sabelspoort (helaas stond deze in de stijgers toen wij in Arnhem waren). De opheffing van de vesting bood Arnhem als eerste stad in Nederland de gelegenheid zich in het buitengebied vrij te ontplooien. Dat leidde tot een grote bevolkingsaanwas in de tweede helft van de 19e eeuw. De grondslag voor deze uitbreiding en de aanleg van de singels vormde een plan uit 1853 van de stadsarchitect HJ Heuvelink. De spoorlijn richting Duitsland die de stad doorsnijdt dateert van 1856.
IMG_0765.jpg
Als je goed kijkt zie je net onder die groene flad een torentje...
dat is het oude station van Arnhem. Wij denken dat ze alles af gaan breken.
Er wordt nl gebouwd aan een nieuw station. Jammer dat we de oude niet beter konden
fotograferen als dit.

Presickhaeffs Huys


IMG_0730.jpg
Van oorsprong 15e eeuws woonhuis,
onder meer van de burgemeester Bernt v.d. Presickhaeve.
Het huis werd diverse malen gerestaureerd en aangepast.
Van 1795 tot 1944 is het als koffiehuis in gebruik geweest.
Nu met renaissancegevel en poortje uit 1640.
Gerestaureerd in 1956 tot 1959.

Koepelkerk en Graaf/Hertog Karel


IMG_0739.jpg
Karel
Hertog van Gelre en van Gulik
Graaf van Zutphen
1467-1538
IMG_0732.jpg
De Koepelkerk is in 1837 gebouwd naar een ontwerp van de toenmalige
stadstimmerman Aytink van Falkenstein. Deze, van oorsprong
protestantse kerk werd gebouwd op het domein van de sinds 1190
aanwezige commanderij van de kruisridders van St. Jan na afbraak van de zich
daarop bevindende St. Janskerk. De kerk is tot mei 1940 in gebruik
geweest als regimentskerk voor het legercorps Rijdende Artillerie
(de Gele Rijders),
dat in de nabijgelegen Willemskarzerne was gelegerd.

BJ Blommers

  Het grafmonument voor kunstschilder 𝗕.𝗝. 𝗕𝗹𝗼𝗺𝗺𝗲𝗿𝘀 (1845- 1914), die o.a. het vissers- en strandleven in Scheveningen en Katwijk ...