In een weekend van augustus 2009 was er in de stad extra aandacht
voor de geschiedenis als Hanzestad.
Ik heb daar toen der tijd meerder logjes over geplaatst,
dat blog bestaat niet meer en heb ik hierheen overgezet.
(foto's zijn willekeurig geplaatst en hebben niet persé
betrekking op de tekst).
wat een contrast, Middeleeuws gekleed (ook het drinkgerei),
maar helaas een auto op de achtergrond.
Gedurende de middeleeuwen bloeide de handel met verre streken op.
Er ontstonden verschillende handelsstromen in noordwest Europa.
Ook Groningse handelslieden verenigden zich onderling in een zogenaamde 'Hense'
voor onderlinge bijstand en bescherming in den vreemde.
De Riperse Hense dreef handel op Denemarken en de Oostzee.
De Uterse Hense handelde op Utrecht en Vlaanderen.
De Rijnhandel, Colnse Hense, ging via Keulen.
De Herberse Hense, tenslotte, handelde op Westfalen via Hebrum aan de Eems.
De producten die verhandeld werden, bestonden voornamelijk uit hout en graan.
Vanuit Denemarken werd veel vee verhandeld.
Halverwege de middeleeuwen ontstond er een handels verbod van een aantal
Nederlandse en Duitse steden die handel dreven op de Oostzee.
In 1422 werd Groningen officieel toegelaten tot dit verbond van Hanzesteden.
De stad Groningen beweerde echter al in 1358 tot één van de oudste
steden van het Hanzeverbond te behoren. Groningen kon zich ontwikkelen
tot regionaal handelscentrum door de verschillende waterwegen rond de stad.
Van oudsher liep de route naar zee via het Reitdiep (de Hunze).
Na de aanleg van het Damsterdiep in de 15e eeuw kwam er een rechtstreeekse
verbinding met de Eems. De aanleg is van groot econmisch belang geweest
voor de ontwikkeling van de stad als maritiem centrum.
Groningen moest zich binnen het Hanzeverbond doorgaans schikken naar de eisen
van grotere steden als Hamburg, Lübeck en Bremen.
Ze speelde echter wel een belangrijke rol in de bescherming van de Groningse
en Friese kust tegen zeerovers die grote vijanden van de Hanze waren.
De stad nam ook deel aan verschillende Hanzegerelateerde activiteiten,
zoals het bezoeken van de Hanzevergaderingen en het betalen van contributies.
Ze speelde vooral een rol als regionaal centrum binnen het handelsverbond.
pottebakster
zij maakt heilige beeldjes.
Groningen dankt haar rijke historie als handelstad aan haar ligging
aan een knooppunt van waterwegen. De weg naar zee loopt via het Reitdiep
en de Lauwerzee. Na 1750 komen er steeds meer platbodems zoals tjalken,
smakken en koffen die afkomstig zijn van de Groningse werven.
De schippers legden zich steeds meer toe op het vervoer van granen, hout
en stukgoederen. Deze producten waren vergelijkbaar met de handelsproducten
ten tijde van de Hanze in de middeleeuwen.
De veenkoloniale zeevaart met de Oostzee neemt na 1786 een grote vlucht
door de opening van het Kanaal door Sleeswijk-Holstein.
Dit kanaal was zeer geschikt om met platbodems de Oostzee te bereiken.
Rond 1850 bereikte de Groningse vloot haar grootste omvang.
In 1852 hadden 800 van de 2000 Nederlandse zeeschepen de provincie
Groningen als thuishaven. Deze omvangrijke zeegaande houten zeilvloot
was echter na 1900 vrijwel verdwenen. Tussen 1866 en 1876 werd de verbinding
met zee aanzienlijk verbeterd door het graven van het Eemskanaal,
ongeveer parallel aan het Damsterdiep. Hierdoor werd de stad beter
bereikbaar voor grotere zeeschepen.
Op de eerste foto had deze jongen in de mast het niet door,
maar omdat hij reageerde, heb ik nog een foto gemaakt
Vanaf circa 1880 schakelde de Groningse scheepsbouw over op de bouw
van ijzeren schepen. De overgang van zeilschepen via moterzeilschepen naar
moterschepen verliep in Groningen heel snel. Het stoomtijdperk werd
daarbij grotendeels overgeslagen. De typische Groningse moterkustvaarder
had als belangrijkste voordeel dat het zowel een
binnenvaart- als een zeeschip was. De kustvaarder of 'coaster' kon
zonder problemen de binnenlandse waterwegen bevaren en had een grote
laad- en loscapaciteit. Hierdoor konden ze allerlei soorten droge lading
vervoeren, zoals hout, steenkolen, stenen en ijzererts. Er werd dan ook veel,
net als in de 19e eeuw, 'wilde vaart' gevaren, waarbij schippers
op de bonnefooi vrachten meenamen. Het handelsgebied bleef ook in de 20e
eeuw voornamelijk gericht op gebieden rond de Noord- en Oostzee.
Engeland werd nu ook een belangrijke bestemming.
De Kamper Kogge is voor het eerst in de stad Groningen.
Een kogge is een scheepstype waar in de Middeleeuwen mee
gevaren werd. Het schip is 8 meter breed en het was
daardoor een hele kunst om via het Reitdiep de stad binnen te varen.
De Kamper Kogge is een reconstructie van een kogge uit de 14 eeuw.
Bijna werd de Kamper Kogge geramd
De schipper krijgt het er benauwd van hoe dicht bij het achtersteven
van de achterste boot langszij komt. Gelukkig werd de kogge niet geraakt.
Grappig contrast Middeleeuwse en moderne vrouw roken samen een peukie.
Nog zo'n leuk contrast met een grappige achtergrond.
Op de gevel staat "De vooruitgang"
Een Middeleeuws verkoopstentje en een moderne postbode.
Ook de oude drogist was even aangepast aan de Middeleeuwen,
herberg waar soep en drinken geserveerd werd.
bij dit stentje werd voor gedaan hoe je vuur maakt en hing deze ketel.
Als je dan kijkt naar de kleding, wat een aandacht is er aan besteed.
Deze mevrouw doet voor hoe je met iets dit aan het branden krijgt en dat
je dan moet blazen om het vuur te laten worden ipv dat het alleen wat schroeit.
Vooral de kinderen er om heen vonden het prachtig.
Een smid.
Er kan veel gemaakt worden met touw.
Zoals een riem en een ding om je mes in te doen.
Harnas.
Aangepaste wegwijzers.
Er was zelfs een Middeleeuwse bedelaar, zal hij euro's hebben gekregen?
Kogge en Coaster was meer dan schepen en Middeleeuwen alleen:
speelgoed van toen te spelen.
Wat een schatje heh, dit hobbelpaard.
Dat karretje hier rechts voor, hadden wij vroeger op de kleuterschool ook.
Als we dan toch nostalgisch bezig zijn.
In de stad is ook een Lego winkel...
... staat een reuze playmobielpoppetje voor de deur.
Nostalgie... ik was vroeger gek op playmobiel.
En deze staat binnen.
Tot zover het kogge en coaster gebeuren en alles er omheen.
.
