woensdag 14 oktober 2015

Watertoren Noord (De Bovenkamer van) Groningen

De Watertoren Noord van Groningen aan het Noorderplantsoen, zoals ik hem in 2008 op de foto
heb gezet. Deze vrijstaand gesitueerde watertoren staat op een groot binnenterrein achter de Noorderbinnensingel aan de rand van de oude binnenstad. Het is gebouwd in 1907-1908 in opdracht van de NV Groninger Waterleiding, als waterleverancier voor het dichtbij gelegen Academisch Ziekenhuis (wat nu UMCG heet). Deze watertoren was de eerste watertoren in Nederland met een stalen onderbouw. Van dit type zijn er in ons land slechts drie gebouwd. Sinds 1977 is het buiten gebruik geraakt. In 1988 is de toren gerestaureerd en sindsdien werd er gezocht naar een nieuwe bestemming. En dat heeft die gekregen. In 2013 is er begonnen met de restauratie en herbestemming van de toren. 
Op Open Monumentendag 2013, mochten we de toren bezoeken. Ik heb het toen niet gedurfd om in dat enge liftje te gaan. Gisteravond mocht ik de toren bezoeken ivm een vergadering/bijeenkomst. De lift is deels van glas en deels van staal en dankzij het prachtige uitzicht en dichte vloer, vond ik het in de lift niet eng. 
Op 14 mei 2014 opende het multifunctioneel centrum in de watertoren en sindsdien heet het 'De Bovenkamer van Groningen'. De ruimte is te huren voor feesten, lezingen of exposities. De 45 meter hoge toren bestaat uit een schacht (voor de toe- en afvoerleidingen) en een daaromheen liggende gietijzeren spiltrap en een cantileverconstructie van geprofileerde en geklonken ijzeren balken. De zeszijdige open stalen onderbouw met kruisspanten en horizontale balken rusten op acht zware betonnen pijlers. 

Het waterreservoir met een inhoud van 1.000 kubieke meter rust met een het cilindrische gedeelte op de onderbouw zodat de halfbolvormige onderkant van dit reservoir is vervaardigd van stalen platen aaneengeklonken door rijen klinknagels (zie foto). Het heeft een twaalfzijdig zinken tentdak op houten spanten en wordt ingesloten door een mantel van monierwerk (gewapend beton). Aan de buitenzijde is een twaalfzijdige bakstenen ommanteling aangebracht. De forse plint van de schacht is van paarse trasklinker gemetseld; het overige muurwerk is van roodbruine baksteen. 
Het reservoir met lekzolder heeft in elk van de twaalf zijden twee boven elkaar liggende, rechthoekige vensters, waarvan de bovenste iets hoger zijn dan de onderste. Het geheel is met een twaalfzijdige tentdak gedekt met op tweederde van het volume een lantaarnachtige, houten opbouw. 
Boven de bar hangt deze geweldige verlichting (flessen).
Het ruime uitzicht vanuit de Watertoren. 

Foto's:  van mezelf
Bron: Groninger Monumentenfonds

zaterdag 10 oktober 2015

Dag van de Groninger Geschiedenis 2015

Vandaag was het De Dag van de 
Groninger Geschiedenis en natuurlijk ben ik even
 gaan kijken op het Cascadeplein bij de Groninger Archieven. 
(klik op de foto voor meer informatie)
Oude DAF Roltrommel-vuilniswagen uit 1961
Ook stonden er weer lange rijen voor de gratis 
poffertjes, waar je dan een paar van kon krijgen. 
Altijd leuk om naar te kijken, hoe 100 poffertjes
in één keer worden gebakken. 
Ze worden omgedraaid en zodra ze gaar zijn, 
kunnen we smullen met z'n allen. 
Gezellig :-)
Dit vind ik zo gaaaaafff gedaan en geeft echt
een 3D effect eraan. Links op de foto Hubert Hagens en 
rechts Emile de Schepper. Voor hun vliegtuig Helpman I, 
toen dit tentoongesteld werd in de rijwielschool van
Fongers aan de Hereweg, mei 1911.  
De Helpman I, was één van de allereerste in 
Nederland geconstrueerde vliegtuigen. 
Normaal hangt deze, van gewreven inlands 
notenhouten vliegtuigpropeller aan de muur 
van Emile Koopmans, die het geërfd heeft van zijn 
grootvader Emile de Schepper (1892-1967).
Klik voor het filmpje op Youtube *hier* 
Natuurlijk stond ons museum ook weer op de 
archieven, met een stand. Tevens hadden ze 
een paar leuke koopjes liggen.
De Emma deed weer wat tripjes vanuit de Zuiderhaven naar de Oosterhaven.
De bomen in herfsttooi aan de sluis van de Zuiderhaven.
Het Bronsmotoren Museum uit Appingedam 
was er ook en hadden een Bakjesknapper
bij zich om te demonstreren.
Deze 1 cilinder Bronsmotor is uit 1916. 
En heeft 10 PK.
 
Koftjalk De Tromp, 

Het is de grootste Tjalk ter wereld. Dit schip overleefde zware stormen, 
strandingen en 2 wereldoorlogen met zeemijnen, onderzeeboten,
 beschietingen en bombardementen. 

Het is gebouwd in 1912 in Martenshoek. 
De Tromp heeft ongeveer 90 jaar gevaren op 
zee, waarvan 28 jaren op de Middellandse zee. 
De thuishaven is meer dan een halve eeuw de Stad Groningen geweest. 
Er waren op de kade garnalenpelsters garnalen 
aan het pellen. Dit kon tevens geproefd worden. 
Zij waren van het Visserijmuseum in Zoutkamp. 
Verder bakte het Visserrijmuseum heerlijke kleine scholletjes.
Dit was gratis, maar een gift werd op prijs gesteld en kwam ten gunste
aan het museum.
De Ecolution van Wubo Ockels lag ook in de 
Zuiderhaven en was voor 5 euro per persoon te bezichtigen. 
Ik ben er niet opgegaan, omdat mijn zoon (7) er 
toch maar kort op blijft en dat is zonde. 
Op 27 augustus 2015 was De Voorwaarts Voorwaarts
onderweg van Sail Amsterdam naar Lauwersoog,
toen die met de touwen van de mast tegen het openstaande
brugdek van de Noorderbrug kwam. 
De touwen van het schip bleven aan het brugdek hangen,
waardoor de achterste mast afknapte en de voorste mast zwaar
beschadigd raakte. Een ambulance kwam met spoed
ter plaatse voor de stuurman van het schip, die door
de afgeknapte mast geraakt was. 
Met lichte verwondingen werd hij voor nadere controle
naar het MCL gebracht. 
Aan boord van de Voorwaarts Voorwaarts was een mini
tentoonstelling over de reddingsboot De Gebroeders Luden. 
Omdat de Luden dit jaar 65 jaar bestaat. 
Dit is een model van de Luden. De echte Luden lag ook in de 
Zuiderhaven en kon bezichtigd worden.

Het was weer een erg leuke Dag van de Groninger Geschiedenis.
Omdat mijn zoon het op een gegeven moment wel gezien had,
zijn we daarna naar de Bieb gefietst waar we in een drukte 
terecht kwamen: Kinderboekenweek met allemaal leuke
dingen op de kinderafdeling. 
En zo hadden we een onwijs leuke zaterdag. 

Bronnen: Groninger Archieven, Gemeente Groningen, Bronsmotorenmuseum, 112 Groningen.


zaterdag 26 september 2015

Sisi-tentoonstelling op Paleis het Loo

Romy Schneider
(foto van het internet geplukt)

Wie raakte als meisje niet in vervoering van de beroemde Sissi-films met Romy Schneider en Karl Heinz Böhm? Ik in ieder geval wel en ik werd zonder het te weten, net zo'n fan van Romy Schneider, als mijn moeder als kind was. Bij mijn tante (zus van mijn moeder) kon ik naar hartelust tig keer diverse films bekijken zoals 'Die Deutschmeister", 'Mädschenjahre einer Köningin" en 'Wenn der Weiße flieder wieder blüht", omdat zij al video had (betamax, dus alles raakte verloren, toen men overging op VHS).
(foto van het internet geplukt)

Natuurlijk heb ik ondertussen de DVD's van Sissi, maar de andere films van Romy Schneider kon ik moeilijk vinden. Wat was ik blij, toen ik 'Die Deutschmeister' tegen het lijf liep en na jaren weer kon kijken en het nog mee wist te zingen ook :-).
De echte Sisi (30 jaar)
Keizerin Elisabeth van Oostenrijk
(foto van het internet geplukt)

Ergens in mijn pubertijd las ik een boek over het ware leven van Sisi en was de terleurstelling groot dat de films van filmregisseur Ernst Marischka, zwaar geromantiseerd waren en dat Sisi met één S is in het midden ipv twee. Ze had niet zo'n romantisch leven al hield haar man wel zielsveel van haar. De teleurstelling was natuurlijk ook groot, toen ik las, dat Frans Jozef vreemd ging. 
(links Sophie en Frans Jozef en rechts een enorme wandfoto
dit is te zien op de tentoonstelling op Paleis het Loo,
foto heb ik van internet geplukt)

Wat wel waar bleek te zijn in de films van Ernst Marischka, was de harde ambitieuze schoonmoeder. En dat die verschrikkelijke schoonmoeder, de opvoeding van de kinderen op zich nam. En zo prettig was de opvoeding niet die Sophie voor met name Rudolph in gedachten had. 
(Rudolph in 1861, foto van internet geplukt)

Op de tentoonstelling op Paleis het Loo heb ik lang in de ogen van Rudolph, op de foto staan kijken. Ik zie een ongelukkig kind, dat geen kind mag zijn. Hij schijnt een heel gevoelig kind te zijn geweest. Sisi hoorde uiteindelijk over het één en ander (net na zijn 7e verjaardag) en eiste dat de spartaanse opvoeding van haar zoon ophield. Ze stelde haar man Franz Jozef voor een ultimatum: óf ze ging bij hem weg óf zij mocht over de opvoeding van hun zoon beslissen. Franz Jozef koos voor het laatste. Hierdoor kreeg Rudolf een veel aangenamere jeugd en daar was hij zijn moeder voor altijd dankbaar voor. 
In 1889 overleed Rudolph op 30 jarige leeftijd in het jachtslot Mayerling, samen met zijn maîtresse Marie von Vetsera(17). Er wordt aangenomen, dat hij haar eerst heeft vermoord en daarna heeft hij de revolver op zichzelf gericht. Zowel Marie als Rudolph lieten afscheidsbrieven achter. 
Vanaf de dood van Rudolph, droeg Sisi alleen nog maar zwart en nam ze afstand van al haar sieraden. Zij voelde zich schuldig aan de dood van haar zoon. Ze werd nog rustelozer met haar gereis en daardoor was ze vrijwel nooit meer in Wenen. 
Altijd is het jammer, als je op een tentoonstelling geen foto's mag maken. En altijd komt het doordat een bruikleen-eigenaar geen toestemming voor foto's heeft gegeven. Qua snelheid met over een tentoonstelling lopen, maakt het voor mij niet uit, want ik lees alle teksten. Maar ik kan er wel enorm van balen. 
(foto van het internet geplukt)
Deze foto was ook te zien op de tentoonstelling, maar dan met een beeld van de hond er voor. En dat was een prachtig beeld, die ik heeeeeel graag op de foto had willen zetten. En ik vind het jammer, dat ik de naam van zowel de hond, als het ras al weer vergeten ben. Sisi hield heel veel van dieren en door haar liepen er ook aardig wat dieren rond op het paleis, dit tot ergernis van Sophie.

(foto's vd tentoonstelling van het internet geplukt)

Het prachtige schilderij van Franz Xaver Winterhalter, waarop Sisi haar prachtige sterrenjurk en met diamanten edelweisssterren in haar haar staat afgebeeld. Dit schilderij is in bruikleen van de Hofburg in Wenen en heb ik met mijn moeder al eens in het echt mogen bewonderen. De kop met haar die op de tentoonstelling te zien is, heeft een door Swarovski gereconstrueerde edelweisssterren van kristal in het haar. 

(foto van de tentoonstelling van het internet geplukt)

Nu we het toch over het haar van Sisi hebben, haar haar was enkellang en woog 5kg. Ze waste het met eieren en cognac en ik weet alleen niet meer of dit nu 1x of 2x per week was. Wel kan ik me herinneren van het tekstbordje, dat het uren duurde om het haar te drogen en het dus zowat een dag in beslag nam. 

(foto van de tentoonstelling van het internet geplukt)
De beroemde foto van Sisi met een knoop in haar 
enkellange haar.

(foto van het internet geplukt)

Op het schilderij van Georg Raab, dat hij schilderde in 1879 naar aanleiding van het 25 jarig huwelijk van keizer Franz Joseph en keizerin Elisabeth, draagt Sisi een sieradenset met robijnen. De set bestond uit een diadeem, een collier, een corsage en een armband en was oorspronkelijk een huwelijksgift van keizerin Maria Theresia aan haar dochter Marie Antionette in 1770. In 1801 (sommige bronnen vermelden 1787) keerden de juwelen terug in de Schatzkammer.
     Op 1 november 1918 haalde graaf Leopold Berchtold, hoofdkamerheer van keizer Karl I, het uit de Schatzkammer. Op 4 november 1918 werden de juwelen naar Zwitserland gebracht. In 1919 werd aan de Zwitserse juwelier Alphonse de Sondheimer opdracht gegeven de juwelen te verkopen. Volgens hem zijn de juwelen uit elkaar gehaald en verkocht, omdat ze als set onverkoopbaar bleken. Tot op heden wordt dit ontkent door de familie von Habsburg. Zij zeggen dat ze tijdens de ballingschap van de keizerlijke familie zijn gestolen. 

(foto van het internet geplukt)

De firma Swarovski heeft de juwelenset gereconstrueerd en aan het Sisi museum in Wenen geschonken. 

(foto van het internet geplukt)

Ik heb wel even een tijdje bij deze gereconstrueerde juwelenset staan kijken. Prachtig hoe het uitkomt op de zwarte presentatie. Maar oooooooohhhh wat had ik dit graag zelf op de foto gezet :-). En dat terwijl ik zelf helemaal niet van sieraden hou om te dragen. 

 
(foto'svan het internet geplukt)
Ook dit was te zien op de tentoonstelling.

(foto van het internet geplukt)
Eén van de weinig jurken op de tentoonstelling.

(foto van het internet geplukt)

De bizar slanke taille van Sisi mat 51cm. Er wordt vaak beweerd dat ze aan anorexia leed, met haar strenge regime van sporten en dieet. Zij was 1.72 meter lang en woog in het algemeen tussen de 45 en 50 kg (als ze niet zwanger was). Toen er voor het eerst sporttoestellen werden besteld voor de Hofburg, dacht men dat deze voor Franz Jozef en andere heren bedoeld waren. Men was dan ook zeer verbaasd toen men vernam dat Sisi deze gebruikte. Toen mijn moeder en ik de Hofburg bezochten, hebben we dit ook gezien. Nu lees ik wel vaker, dat men denkt dat Sisi anorexia had, maar ik vraag me af hoe ze dan ins hemelsnaam zulk mooi lang haar gehad moet kunnen hebben. Iemand die niet gezond is, kan je zien aan het haar.... al ben ik een leek. 

(foto van het internet geplukt)

Mijn moeder en ik waren het meteen met elkaar eens, dat dit ons een heerlijke badjas leek. Lekker lang en heerlijk om je in te verstoppen :-). 

 
(foto's van het internet geplukt)

De tentoonstelling op het Loo begon met deze koets met paarden ervoor en op de gele wand de tijdlijn van het leven en huwelijk van Sisi. 

Verder was er nog te zien op de tentoonstelling op het Loo: 

(foto van het internet geplukt)
Een barbiepop uit de jaren '90 van de vorige eeuw,
die toen 80 gulden koste. En nu vast meer waard is,
want limited edition. 
 
(foto's van het internet geplukt)

En natuurlijk was er ook een deel van de expositie ingericht naar de film
met Romy Schneider. Met filmposters en foto's en zelfs een samenvatting 
van de films. 
Karl Heinz Böhm met Romy Schneider als
Franz Jozef en Sissi. 

De moord op Sisi

Op 10 september 1898 werd Sisi in Genêve door de Italiaanse anarchist Luigi Lucheni met een geslepen vijl doodgestoken. Hij had nog snel onder haar parasol gekeken om te kijken of ze het echt was, en stompte, met in zijn hand een vijl, hard op de borst van Sisi. Ze viel, stond op, fatsoeneerde haar kapsel en liep vervolgens nog honderd meter naar de boot en zakte op de boot in elkaar, waar ze nog even bij kennis kwam. De scherpe vijl had een kleine wond in het hartzakje gemaakt en op de huid was maar een kleine druppel bloed te zien, maar de keizerin stierf aan een inwendige bloeding op 60 jarige leeftijd. Ze werd op 17 september in 1898 in de Kapuzinergruft te Wenen bijgezet. Lucheni werd tot levenslang veroordeeld, maar hing zich in 1910 op met zijn eigen riem. 

(foto van het internet geplukt)
In de Kapuzinergruft staan naast de sarcofaag van Franz Jozef; 
links Elisabeth en rechts Rudolph. 

Nu is dit natuurlijk een triest einde zo aan een blog, daarom wil ik nog iets vertellen met een lach.
Ik heb gister na mijn bezoek aan Het Loo ook nog even in de museumwinkel lopen snuffelen. Daar stond een replica van het beeld van Wilhelmina (zie foto hier onder) die op het plein voor de Grote kerk van Apeldoorn staat. Voor maar een luttel bedrag van ruim drieduizend euro ughe ughe. 
(eigen foto's uit 2003 toen nog analoog)

Twee dames stonden dit beeld te bewonderen in de museumwinkel van Het Loo en ik hoorde de ene dame tegen de andere zeggen "Ach kijk, dat is Sisi" hahaha Ondanks dat ik hen ook op de tentoonstelling had zien lopen, zagen ze vast niet, dat dit Wilhelmina is en dat die duidelijk een grotere taille had (en ik neem aan gezonder) dan Sisi vroeger had. Onze voormalige stoere koningin zou vast ook even hebben moeten lachen ;-) 




Bronnen: keizerinelisabeth.wordpress.com, Paleis het Loo 

BJ Blommers

  Het grafmonument voor kunstschilder 𝗕.𝗝. 𝗕𝗹𝗼𝗺𝗺𝗲𝗿𝘀 (1845- 1914), die o.a. het vissers- en strandleven in Scheveningen en Katwijk ...